८ नवीन विधेयक पावसाळी अधिवेशनात संसदेत सादर करण्याचे सरकारचे नियोजन आहे. या विधेयकांमध्ये “भू-वैशिष्ट्य स्थळे आणि भू-अवशेष (संरक्षण व देखभाल) विधेयक”ही समाविष्ट आहे. या अधिवेशनाची सुरुवात २१ जुलैला होईल आणि २१ ऑगस्टपर्यंत दोन्ही सभागृहांची एकूण २१ बैठकांचे आयोजन करण्यात आले आहे.
पावसाळी अधिवेशनात सादर होणारी ८ नवी विधेयके:
- राष्ट्रीय क्रीडा शासकीय विधेयक
- भू-वैशिष्ट्य स्थळे आणि भू-अवशेष (संरक्षण व देखभाल) विधेयक
- खाण व खनिजे (विकास व विनियमन) दुरुस्ती विधेयक
- राष्ट्रीय अँटी-डोपिंग (दुरुस्ती) विधेयक
- मणिपूर वस्तू व सेवा कर (दुरुस्ती) विधेयक
- जन विश्वास (तरतुदींचे दुरुस्ती) विधेयक
- भारतीय व्यवस्थापन संस्था (दुरुस्ती) विधेयक
- करवसुली कायदे (दुरुस्ती) विधेयक
भू-वैशिष्ट्य स्थळे आणि भू-अवशेष (संरक्षण व देखभाल) विधेयकाचे प्रमुख मुद्दे:
- उद्दिष्ट: राष्ट्रीय महत्त्वाच्या भू-वैशिष्ट्य स्थळे आणि भू-अवशेषांचे जतन, संरक्षण आणि देखभाल करणे. हे स्थळ शैक्षणिक, संशोधन आणि पर्यटनाच्या दृष्टीने महत्वाचे आहेत.
- व्याख्या:
- भू-वैशिष्ट्य स्थळ: भू-अवशेष, पृथ्वीवरील नैसर्गिक शिल्प, गुहा, खडक, जीवाश्म, खनिज, अशा जागतिक किंवा राष्ट्रीय महत्त्वाच्या स्थळांचा समावेश.
- भू-अवशेष: शास्त्रीय दृष्टीने महत्त्वपूर्ण असलेले खडक, खनिज, जीवाश्म, उल्कापिंड, इ.
- केंद्र सरकारचा अधिकार: केंद्र सरकारला कोणतेही भू-वैशिष्ट्य स्थळ ‘मोठ्या महत्त्वाचे’ म्हणून घोषित करता येते आणि त्याची जतन व देखभाल करण्याचा अधिकार दिला आहे. भू-अवशेष देखील अधिग्रहित केले जाऊ शकतात.
- बांधकामांवर बंदी: भू-वैशिष्ट्य स्थळांच्या क्षेत्रात नव्या, पुनर्बांधणी किंवा इतर कोणत्याही निर्मितीवर बंदी, फक्त जतन व देखभालीसाठी किंवा अत्यावश्यक सार्वजनिक कामांसाठीच परवानगी.
- दंड व शिक्षा: या कायद्याचे उल्लंघन केल्यास सहा महिन्यांपर्यंत कारावास किंवा पाच लाख रुपयांपर्यंत दंड, किंवा दोन्ही शक्यता, तसेच सततचे उल्लंघन झाल्यास दररोज दंडाची तरतूद आहे.
विरोधकांकडून अपेक्षित मुद्दे व चर्चा:
- बिहारमधील मतदार यादीचे विशेष पुनरिक्षण
- ऑपरेशन सिंदूर व अमेरिका राष्ट्रपती ट्रम्प यांचे भारत-पाक Ceasefireवरील दावे
- मणिपूरमध्ये राष्ट्रपती राजवटीसाठी मंजुरीची मागणी
सदर विधेयक सादर करून सरकार भू-वैशिष्ट्य संवर्धनास कायदेशीर ढाळ देण्याचा प्रयत्न करीत आहे, कारण सध्या संरक्षणासाठी स्वतंत्र कायदा नाही आणि अनेक स्थळे जीर्णावस्थेत आहेत