बेलें (ब्राझील), 20 नोव्हेंबर (PTI) — UN COP30 हवामान शिखर परिषदेत भारताचे पर्यावरण मंत्री भूपेंद्र यादव यांच्या नेतृत्वाखालील प्रतिनिधीमंडळाची ब्राझीलचे राष्ट्राध्यक्ष लुईझ इनासिओ लुला दा सिल्वा यांनी बुधवारी भेट घेतली. अंतिम रोडमॅप ठरवण्यासाठी चर्चाकार सातत्याने चर्चा करत असलेल्या महत्त्वाच्या विषयांवर दोन्ही बाजूंनी विचारविनिमय झाला.
चर्चेत सहभागी असलेल्या सूत्रांच्या माहितीनुसार, दोन्ही देशांनी प्रामुख्याने जीवाश्म इंधनावरील संभाव्य रोडमॅप या विषयावर चर्चा केली — COP30 मध्ये लुला जोरदारपणे पुढे रेटत असलेला विषय.
ब्राझीलमधील एका अधिकाऱ्याने PTI ला सांगितले:
“लुला आणि यादव दुपारी भेटले आणि काही महत्त्वाच्या मुद्द्यांवर चर्चा केली. त्यांनी प्रामुख्याने जीवाश्म इंधनाचा प्रश्न घेतला आणि या शिखर परिषदेतच एखादा रोडमॅप आणता येईल का, यावर विचार केला.”
सुमारे 20 मिनिटे चाललेल्या या बंद-दरवाजा बैठकीत दोन्ही बाजूंचे वरिष्ठ अधिकारी उपस्थित होते. COP30 मध्ये भारताचे मुख्य चर्चाकार अमंदिप गर्ग देखील बैठकीत उपस्थित होते.
भारतीय बाजूने काय चर्चा झाली याबद्दल तपशील देण्यात आला नसला तरी जीवाश्म इंधन रोडमॅप हा प्रमुख मुद्दा होता, असे संकेत दिले.
लुला यांनी Like-Minded Developing Countries (LMDC) सदस्य देशांचीही भेट घेऊन जीवाश्म इंधनासंबंधी मुद्द्यांवर चर्चा केली.
आधीच 80 पेक्षा जास्त देशांनी जीवाश्म इंधन टप्प्याटप्प्याने संपवण्यासाठी जागतिक रोडमॅपची मागणी केली आहे. COP30 च्या औपचारिक अजेंड्यात हा विषय नसला तरी, लुला यांनी उद्घाटनपर भाषणात उल्लेख केल्यानंतर हा विषय प्रमुख चर्चेत आला आहे.
UN COP30 अध्यक्ष आंद्रे कोरेया दो लागो यांनी 15 नोव्हेंबर रोजी सांगितले की,
UNFCCC कडून ऑक्टोबर 2026 पर्यंत जीवाश्म इंधनावर नवीन दस्तऐवज येऊ शकतो आणि त्यात स्वच्छ वाहतुकीकडे संक्रमणासाठी रोडमॅप असू शकतो.
तथापि, जीवाश्म इंधनावरील सखोल माहिती अद्याप पुरेशी उपलब्ध नसल्याचे त्यांनी नमूद केले.
सध्या जागतिक पातळीवर जीवाश्म इंधन फेज-आऊटसाठी कोणताही ठोस रोडमॅप नाही. COP28 मध्ये देशांनी जीवाश्म इंधनापासून दूर जाण्याचे मान्य केले, पण कोणतीही स्पष्ट वेळमर्यादा किंवा बंधनकारक नियम ठरवले गेले नाहीत.
COP30 च्या उद्घाटन प्रसंगी UN हवामान बदल सचिव सायमन स्टील यांनी देशांना आधीच मान्य केलेल्या गोष्टींची अंमलबजावणी कशी करायची यावर लक्ष केंद्रित करण्याचे आवाहन केले —
• जीवाश्म इंधनातून बाहेर पडणे
• न्याय्य व सर्वसमावेशक आर्थिक संक्रमण
• अनुकूलन व तंत्रज्ञानात अधिक कृती
दरम्यान, UN सरचिटणीस अँटोनियो गुटेरेस लुला यांच्यासोबत बुधवारी सकाळी COP30 स्थळी पोहोचले. लुला यांनी युरोपियन युनियन, लॅटिन अमेरिका, मध्यपूर्व, आशिया तसेच लहान बेट राष्ट्रे आणि आफ्रिकेतील प्रतिनिधींशीही भेट घेतली.
COP30 अध्यक्षांनी बेलेम पॉलिटिकल पॅकेजचा मसुदा प्रसिद्ध केल्यानंतर मंगळवारपासून सुरू झालेल्या तीव्र चर्चांदरम्यान लुला आणि गुटेरेस यांचे आगमन अतिशय महत्त्वाचे मानले जाते.
त्याआधी यादव यांनी ब्राझीलच्या पर्यावरण मंत्र्या मारिना सिल्वा यांची देखील COP30 च्या ठिकाणी भेट घेतली.
यादव यांनी X वरील पोस्टमध्ये म्हटले:
“चालू COP घडामोडी आणि त्यातील महत्त्वाच्या अजेंड्यांवर आमची चर्चा झाली. COP30 पूर्वीच्या लीदर्स समिटमध्ये भारत ब्राझीलच्या Tropical Forests Forever Facility (TFFF) मध्ये निरीक्षक म्हणून सहभागी झाला आहे.”
यादव यांनी 17 नोव्हेंबरच्या उच्चस्तरीय सत्रातील भाषणात सांगितले:
256 गिगावॅट इतकी भारताची जीवाश्म-इंधनविरहित वीज क्षमता आता देशाच्या एकूण स्थापित क्षमतेच्या निम्म्याहून जास्त आहे.
हे NDC उद्दिष्ट भारताने पाच वर्षे आधी साध्य केले आहे.
फेब्रुवारीत, पेट्रोलियम व नैसर्गिक वायू मंत्री हरदीप सिंग पुरी यांनी सांगितले होते की, भारतातील सर्व जीवाश्म इंधन उत्पादक कंपन्या 2045 पर्यंत नेट-झिरो साध्य करतील.
190 पेक्षा जास्त देशांचे चर्चाकार UNFCCC COP30 साठी येथे जमले आहेत. COP30 ही शिखर परिषद अमेझॉन प्रदेशातील ब्राझीलच्या बेलेम शहरात 10 ते 21 नोव्हेंबर दरम्यान होत आहे.
PTI TR GRS GRS
Category: Breaking News
SEO Tags: #swadesi, #News, UN COP30 Summit: Brazil Prez Lula meets Indian delegation led by Bhupender Yadav