ਭਾਰਤ ਨੇ ਬਰਤਾਨੀਆ ਨਾਲ ਹੋਏ ਮੁਫ਼ਤ ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ (FTA) ਵਿੱਚ ਦੁੱਧ ਉਤਪਾਦਾਂ, ਖਾਦ ਤੇਲਾਂ ਅਤੇ ਸੇਬਾਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਰੱਖ ਕੇ ਦੇਸੀ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੇ ਹਿੱਤਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜਦਕਿ 95% ਕਿਸਾਨੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਸੈਸ ਕੀਤੇ ਖਾਦ ਪਦਾਰਥਾਂ ‘ਤੇ ਸ਼ੂਨਯ ਸ਼ੁਲਕ ਮਿਲਿਆ ਹੈ। ਓਟਸ ‘ਤੇ ਵੀ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਛੂਟ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਹਲਦੀ, ਮਿਰਚ, ਇਲਾਇਚੀ ਵਰਗੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਜੜੀਬੂਟੀਆਂ; ਆਮ ਦਾ ਗੂਦਾ, ਅਚਾਰ, ਦਾਲਾਂ ਅਤੇ ਕੋਲ੍ਹੀ, ਟਿਉਨਾ ਵਰਗੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨੂੰ ਯੂਕੇ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਸ਼ੂਨਯ ਡਿਊਟੀ ਨਾਲ ਐਕਸੈੱਸ ਮਿਲੇਗਾ।
ਯੂਕੇ ਹਰੇਕ ਸਾਲ USD 37.52 ਅਰਬ ਦੀ ਕਿਸਾਨੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਆਯਾਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਭਾਰਤ ਸਿਰਫ USD 811 ਮਿਲੀਅਨ ਦੀ ਨਿਰਯਾਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
“ਇਹ FTA ਭਾਰਤੀ ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਵੱਡੀ ਜਿੱਤ ਸਾਬਤ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਤਪਾਦ ਨੂੰ ਯੂਕੇ ਦੇ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਦਿੰਦੈ, ਜੋ ਕਿ ਜਰਮਨੀ, ਨੀਦਰਲੈਂਡ ਅਤੇ ਹੋਰ EU ਦੇ ਨਿਰਯਾਤਕਾਰਾਂ ਦੇ ਲਾਭ ਵਾਂਗ ਹੈ,” ਵਪਾਰ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਇਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ।
95% ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਿਸਾਨੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਸੈਸ ਕੀਤੇ ਖਾਦ ਉਤਪਾਦਾਂ ‘ਤੇ ਸ਼ੂਨਯ ਡਿਊਟੀ ਲਾਗੂ ਹੋਏਗੀ – ਫਲ, ਸਬਜ਼ੀਆਂ, ਅਨਾਜ; ਅਚਾਰ, ਮਸਾਲਾ ਮਿਕਸ, ਫਲ ਗੂਦਾ; ਅਤੇ ਤਿਆਰ-ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਖਾਦ ਪਦਾਰਥ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।
ਇਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਯੂਕੇ ਵਿੱਚ ਲੈਂਡ ਕੀਮਤ ਘੱਟ ਹੋਵੇਗੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਨਿਰਯਾਤ ਵਧੇਗੀ ਅਤੇ ਦੇਸੀ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਵੇਗਾ।
“ਸ਼ੂਨਯ ਡਿਊਟੀ ਨਾਲ ਅਗਲੇ 3 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸਾਨੀ ਨਿਰਯਾਤ ਵਿੱਚ 20% ਵਾਧਾ ਹੋਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ ਅਤੇ 2030 ਤੱਕ USD 100 ਅਰਬ ਨਿਰਯਾਤ ਦਾ ਟੀਚਾ ਪੂਰਾ ਹੋਵੇਗਾ,” ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ।
ਜੈਕਫਰੂਟ, ਮਿਲਟਸ ਅਤੇ ਆਰਗੇਨਿਕ ਜੜੀਬੂਟੀਆਂ ਵਰਗੇ ਨਵੇਂ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਲਾਭ ਮਿਲੇਗਾ।
ਨੀਲੇ ਅਰਥਤੰਤਰ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ 99% ਸਮੁੰਦਰੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਉੱਤੇ ਸ਼ੂਨਯ ਡਿਊਟੀ ਲਾਗੂ ਹੋਏਗੀ – ਕੋਲ੍ਹੀ, ਟਿਉਨਾ, ਫਿਸ਼ਮੀਲ ਅਤੇ ਫੀਡ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਹੁਣ 4.2% ਤੋਂ 8.5% ਤੱਕ ਟੈਕਸ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।
“ਯੂਕੇ ਦਾ USD 5.4 ਅਰਬ ਦਾ ਸਮੁੰਦਰੀ ਆਯਾਤ ਮਾਰਕੀਟ ਹੈ, ਪਰ ਭਾਰਤ ਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਸਿਰਫ 2.25% ਹੈ – ਜਿਸ ਨਾਲ ਵੱਡੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਣਦੀ ਹੈ,” ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ।
ਭਾਰਤੀ ਬ੍ਰਾਂਡਡ ਉਤਪਾਦਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕੌਫੀ, ਮਸਾਲੇ, ਪੀਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਸੈਸਡ ਖਾਦ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਲਾਭ ਹੋਵੇਗਾ।
ਯੂਕੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਕੌਫੀ ਦੀ ਸਿਰਫ 1.7% ਆਯਾਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਡਿਊਟੀ ਮੁਕਤ ਹੋਣ ਨਾਲ ਭਾਰਤੀ ਇੰਸਟੈਂਟ ਕੌਫੀ ਜਰਮਨੀ, ਸਪੇਨ ਵਰਗੇ EU ਦੇ ਨਿਰਯਾਤਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰ ਸਕੇਗੀ।
ਯੂਕੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਚਾਹ ਦੀ 5.6% ਖਰੀਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਮਸਾਲਿਆਂ ਦੀ 2.9%। ਹੁਣ ਸ਼ੂਨਯ ਟੈਕਸ ਨਾਲ ਇਹ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਗੋਆ ਦੀ ਫੇਣੀ, ਨਾਸਿਕ ਦੀ ਵਾਈਨ ਅਤੇ ਕੇਰਲਾ ਦੀ ਤਾੜੀ ਨੂੰ ਹੁਣ GI (ਭੂਗੋਲਿਕ ਸੰਕੇਤਕ) ਸੁਰੱਖਿਆ ਮਿਲੇਗੀ ਅਤੇ ਯੂਕੇ ਦੇ ਉੱਚ ਦਰਜੇ ਦੇ ਰਿਟੇਲ ਅਤੇ ਹੋਟਲ ਇੰਡਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਥਾਂ ਮਿਲੇਗੀ।
ਇਹ FTA ਭਾਰਤ ਦੇ ਖਾਦ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਵੀ ਫ਼ਾਇਦਾ ਦੇਵੇਗਾ। ਭਾਰਤ ਹਰ ਸਾਲ USD 14.07 ਅਰਬ ਦਾ ਪ੍ਰੋਸੈਸਡ ਖਾਦ ਨਿਰਯਾਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਯੂਕੇ ਦੀ USD 50.68 ਅਰਬ ਦੀ ਮੰਗ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਸਿਰਫ USD 309.5 ਮਿਲੀਅਨ ਹੈ।
ਇਸ ਕਰਾਰ ਨਾਲ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ (ਅੰਗੂਰ, ਪਿਆਜ਼), ਗੁਜਰਾਤ (ਮੂੰਗਫਲੀ, ਕਪਾਹ), ਪੰਜਾਬ-ਹਰਿਆਣਾ (ਬਾਸਮਤੀ ਚੌਲ), ਕੇਰਲਾ (ਮਸਾਲੇ) ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ-ਪੂਰਬੀ ਰਾਜਾਂ (ਬਾਗਬਾਨੀ ਉਤਪਾਦ) ਦੇ ਕਿਸਾਨ ਲਾਭਵਾਨ ਹੋਣਗੇ।