న్యూఢిల్లీ, ఫిబ్రవరి 11 (PTI): కొత్త సాంకేతికతలను ఉపయోగిస్తూ నేరాలకు పాల్పడుతున్న సైబర్ నేరగాళ్లను ఎదుర్కొనేందుకు “సమన్వయంతో కూడిన, అత్యంత సురక్షితమైన ఎకోసిస్టమ్”ను రూపొందిస్తూ రెండు అడుగులు ముందుండాలని కేంద్ర హోంమంత్రి అమిత్ షా మంగళవారం CBI మరియు I4Cలను కోరారు. ఇందుకోసం NIA, ED, బ్యాంకులు వంటి ఇతర సంస్థలతో కలిసి ఒక సంయుక్త వ్యవస్థను అభివృద్ధి చేయాలని సూచించారు.
దేశంలో సైబర్ నేరాల తీవ్రతను ప్రస్తావిస్తూ, భారతదేశ డిజిటల్ లావాదేవీల పరిమాణం మరియు వాటిలో ఉన్న ఆర్థిక ప్రయోజనాలను దృష్టిలో ఉంచుకుంటే పరిస్థితి ఆందోళనకరంగా ఉందని అమిత్ షా అన్నారు. సగటున ప్రతి 37 సెకన్లకు ఒకరు సైబర్ నేరానికి బలవుతుండగా, ప్రతి గంటకు 100 మంది బాధితులవుతున్నారని తెలిపారు.
3,61,000 సైబర్ మోసం ఫిర్యాదుల ద్వారా ప్రభుత్వం రూ. 8,189 కోట్లను రక్షించగలిగిందని, ఇది గణనీయమైన విజయమని ఆయన చెప్పారు. మొత్తం మోసాల విలువ సుమారు రూ. 20,000 కోట్లు కాగా, అందులో రూ. 8,189 కోట్లను సంబంధిత ఏజెన్సీలు ఫ్రీజ్ చేయడం లేదా బాధితులకు తిరిగి అందించాయని తెలిపారు.
“సైబర్ భద్రత ఇకపై కేవలం ఆర్థిక భద్రతకే పరిమితం కాదు. ఇది జాతీయ భద్రతలో కీలక భాగంగా మారింది. మేము సరైన చర్యలు తీసుకోకపోయి ఉంటే, సైబర్ మోసాలు జాతీయ సంక్షోభంగా మారేవి,” అని అమిత్ షా అన్నారు.
CBI మరియు కేంద్ర హోంశాఖకు చెందిన సైబర్ నేరాల నిరోధక విభాగం I4C నిర్వహించిన ‘సైబర్ ఆధారిత మోసాల నియంత్రణ మరియు ఎకోసిస్టమ్ను విచ్ఛిన్నం చేయడం’ అనే జాతీయ సదస్సులో కీలక ప్రసంగం చేస్తూ, సైబర్ నేరాల ఫిర్యాదుల కోసం ఏర్పాటు చేసిన 1930 కాల్ సెంటర్ను సమర్థవంతంగా నిర్వహించేందుకు రాష్ట్ర పోలీసు శాఖలు తగిన సిబ్బందిని నియమించాలని ఆయన ఆదేశించారు. బాధితుడి కాల్కు సమాధానం ఆలస్యం అయితే, అప్పటికే వారి డబ్బు పోయే ప్రమాదం ఉంటుందని, ఇది 1930 విశ్వసనీయతపై ప్రశ్నలు లేవనెత్తుతుందని ఆయన అన్నారు.
సైబర్ నేరగాళ్లు డబ్బు అక్రమంగా తరలించేందుకు ఉపయోగిస్తున్న మ్యూల్ ఖాతాలను నియంత్రించేందుకు, భారత ప్రభుత్వం మరియు రిజర్వ్ బ్యాంక్ సంయుక్తంగా అభివృద్ధి చేసిన ‘మ్యూల్ అకౌంట్ హంటర్’ సాఫ్ట్వేర్ను అన్ని ప్రభుత్వ, ప్రైవేట్ మరియు సహకార బ్యాంకులు వెంటనే అమలు చేయాలని అమిత్ షా చెప్పారు. ఈ సాఫ్ట్వేర్ ద్వారా ఖాతాలను పూర్తిగా శుభ్రం చేయకుండా వినియోగదారులకు పూర్తి రక్షణ కల్పించడం సాధ్యం కాదన్నారు.
రెండు రోజుల పాటు జరుగుతున్న ఈ సదస్సులో కేంద్ర, రాష్ట్ర చట్ట అమలు సంస్థలు, టెలికమ్యూనికేషన్స్ విభాగం (DoT), ఆర్థిక సేవల విభాగం (DFS), RBI, ప్రభుత్వ మరియు ప్రైవేట్ బ్యాంకులు, సహకార బ్యాంకులు, నాబార్డ్, ఫిన్టెక్ కంపెనీలు, చెల్లింపుల వేదికలు, టెలికాం సేవా సంస్థలు, సోషల్ మీడియా మరియు క్లౌడ్ సేవా సంస్థలు, సైబర్ భద్రతా నిపుణులు, అంతర్జాతీయ చట్ట అమలు మరియు విధాన ప్రతినిధులు పాల్గొంటున్నారు. ఇది సైబర్ నేరాలపై “మొత్తం ఎకోసిస్టమ్” దృక్పథాన్ని ప్రతిబింబిస్తోందని ఒక అధికారిక ప్రకటన తెలిపింది.
ఈ సందర్భంగా అమిత్ షా CBIలో కొత్త సైబర్ నేరాల శాఖను ప్రారంభించడంతో పాటు, I4Cకి చెందిన స్టేట్ సైబర్ క్రైమ్ కోఆర్డినేషన్ సెంటర్ (S4C) డాష్బోర్డును ప్రారంభించారు. అలాగే CBI అధికారులకు పతకాలు ప్రదానం చేశారు.
హోంమంత్రిని స్వాగతిస్తూ CBI డైరెక్టర్ ప్రవీణ్ సూద్ మాట్లాడుతూ, సైబర్ నేరాల కేంద్రాలు జమ్తారా, మేవాత్, భరత్పూర్ నుంచి కాంబోడియా, థాయ్లాండ్, మయన్మార్లకు మారాయని తెలిపారు. గత 10 సంవత్సరాల్లో సైబర్ నేరాల్లో 90 శాతం శిక్షల శాతం సాధించామని, నమోదు చేసిన కేసుల్లో 82 శాతం కేసుల్లో ఛార్జ్షీట్లు దాఖలు చేశామని ఆయన చెప్పారు.
సైబర్ నేరగాళ్లు గతంలో సాధారణ మాన్యువల్ హ్యాకింగ్పై ఆధారపడితే, ఇప్పుడు క్లిష్టమైన ఆటోమేటెడ్ పద్ధతులను ఉపయోగిస్తున్నారని అమిత్ షా అన్నారు. ఒకప్పుడు ఒంటరి దాడులుగా ఉన్నవి ఇప్పుడు సంఘటిత నేరాలుగా మారాయని, ఖాతాలను కొనుగోలు–విక్రయాలు చేసే పరిశ్రమలా సైబర్ నేరాలు మారాయని చెప్పారు. నేరగాళ్లు నిరంతరం కొత్త సాంకేతికతలను అవలంబిస్తున్నందున, సంప్రదాయ విధానాలకు మించి వెళ్లి సమిష్టి ప్రయత్నాలు అవసరమని ఆయన స్పష్టం చేశారు.
దేశంలో డిజిటల్ లావాదేవీలు వేగంగా పెరిగిన నేపథ్యంలో, వాటికి సంబంధించిన ప్రమాదాలు కూడా పెరిగాయని అమిత్ షా అన్నారు. 11 సంవత్సరాల క్రితం 25 కోట్ల ఇంటర్నెట్ వినియోగదారులు ఉండగా, ఇప్పుడు అవి 100 కోట్లకు పైగా పెరిగాయని చెప్పారు. డేటా ధరలు 97 శాతం కంటే ఎక్కువగా తగ్గడంతో వినియోగం భారీగా పెరిగిందన్నారు.
UPI లావాదేవీలలో భారత్ కొత్త రికార్డులు నెలకొల్పిందని, 2024లో మాత్రమే 181 బిలియన్లకు పైగా డిజిటల్ లావాదేవీలు జరిగాయని, వాటి విలువ రూ. 233 ట్రిలియన్లను మించిందని తెలిపారు. ప్రపంచంలో ప్రతి రెండో డిజిటల్ లావాదేవీ భారత్లోనే జరుగుతోందని చెప్పారు.
100 కోట్ల ఇంటర్నెట్ వినియోగదారులు, 181 బిలియన్ UPI లావాదేవీలు, 57 కోట్ల జనధన్ ఖాతాలతో భారత్ వేగంగా సైబర్ సక్సెస్ సమాజంగా మారుతోందని, ఈ లావాదేవీల భద్రతే తమ అత్యున్నత ప్రాధాన్యమని అమిత్ షా స్పష్టం చేశారు.
2020లో స్థాపితమైన I4C పోర్టల్ను 2025 నవంబర్ 30 నాటికి 230 మిలియన్లకు పైగా సార్లు సందర్శించారని, 82 లక్షలకు పైగా సైబర్ నేరాల ఫిర్యాదులు నమోదు కాగా, వాటిలో 1.84 లక్షలు FIRలుగా మారాయని తెలిపారు. 2025 డిసెంబర్ 31 నాటికి 62 బ్యాంకులు ఈ వ్యవస్థలో చేరాయని, 2026 డిసెంబర్ నాటికి అన్ని బ్యాంకులు ఇందులో చేరేలా లక్ష్యం పెట్టుకున్నామని ఆయన చెప్పారు.
వర్గం: బ్రేకింగ్ న్యూస్
SEO ట్యాగ్స్: #swadesi, #News, సైబర్ నేరాల నియంత్రణకు CBI, I4Cలకు అమిత్ షా సూచనలు, రెండు అడుగులు ముందుండాలి