న్యూఢిల్లీ, జనవరి 5 (పీటీఐ) భారత తీర రక్షక దళం (ICG) తొలి స్వదేశీ రూపకల్పన, నిర్మాణంతో తయారైన కాలుష్య నియంత్రణ నౌక ‘సముద్ర ప్రతాప్’ ను జనవరి 5న రక్షణ మంత్రి రాజ్నాథ్ సింగ్ అధికారికంగా కమిషన్ చేయనున్నట్లు అధికారులు ఆదివారం తెలిపారు.
114.5 మీటర్ల పొడవు కలిగిన ఈ నౌకలో 60 శాతం కంటే ఎక్కువ స్వదేశీ భాగాలు ఉన్నాయి. 4,200 టన్నుల బరువున్న ఈ నౌక గంటకు 22 నాట్స్కి పైగా వేగం సాధించగలదు మరియు 6,000 నాటికల్ మైళ్ల వరకు నిరంతర ప్రయాణ సామర్థ్యం కలిగి ఉందని వారు తెలిపారు.
సముద్ర కాలుష్య నియంత్రణ నిబంధనల అమలు, సముద్ర చట్ట అమలు, శోధన-రక్షణ కార్యకలాపాలు మరియు భారత ప్రత్యేక ఆర్థిక మండలి (EEZ) భద్రతకు ఈ నౌక కీలక వేదికగా పనిచేస్తుంది. డిసెంబర్లో గోవా షిప్యార్డ్ లిమిటెడ్ (GSL) వద్ద ఈ నౌకను అధికారికంగా తీర రక్షక దళానికి అప్పగించారు.
“రెండు కాలుష్య నియంత్రణ నౌకలలో తొలి నౌక అయిన భారత తీర రక్షక నౌక ‘సముద్ర ప్రతాప్’ ను జనవరి 5, 2026న గోవా షిప్యార్డ్లో రక్షణ మంత్రి రాజ్నాథ్ సింగ్ కమిషన్ చేస్తారు,” అని ఐసీజీ ఎక్స్ (మునుపటి ట్విట్టర్)లో తెలిపింది. ఐసీజీకి చెందిన అతిపెద్ద, అత్యాధునిక కాలుష్య నియంత్రణ నౌకగా దీన్ని పేర్కొంటూ ఒక చిన్న వీడియో క్లిప్ను కూడా పంచుకుంది.
తరువాత రక్షణ మంత్రిత్వ శాఖ ఒక ప్రకటనలో, గోవాలోని జీఎస్ఎల్లో నిర్మించిన రెండు కాలుష్య నియంత్రణ నౌకలలో తొలి నౌక ‘సముద్ర ప్రతాప్’ కమిషనింగ్కు ముందు రోజు రాజ్నాథ్ సింగ్ జీఎస్ఎల్ను సందర్శించినట్లు తెలిపింది.
“గోవా షిప్యార్డ్ లిమిటెడ్తో పాటు ఇతర భారతీయ షిప్యార్డులు భారత నౌకాదళం మరియు తీర రక్షక దళం కోసం నిర్మించిన నౌకలు భారత సార్వభౌమత్వానికి తేలియాడే ప్రతీకలు. అవి సముద్రాల్లో మన ఉనికి, సామర్థ్యం మరియు సంకల్పాన్ని ప్రతిబింబిస్తాయి,” అని రక్షణ మంత్రి అన్నారు.
రక్షణ రంగంలో ‘ఆత్మనిర్భర్త’ లగ్జరీ కాదు, అది “వ్యూహాత్మక అవసరం” అని సింగ్ వ్యాఖ్యానించారు. ఈ అవసరాన్ని వాస్తవంగా మార్చడంలో జీఎస్ఎల్ వంటి సంస్థల పాత్రను ఆయన ప్రశంసించారు. సామర్థ్యాల అభివృద్ధి, సాంకేతికతను స్వీకరించడం, స్వదేశీ డిజైన్ను బలోపేతం చేయడం ద్వారా సాయుధ దళాలకు పరికరాలను సమయానికి అందించగలిగామని, దేశాన్ని స్వయం సమృద్ధిగా మార్చే ప్రక్రియ వేగవంతమైందని ఆయన చెప్పారు.
నేటి సంక్లిష్ట భద్రతా వాతావరణంలో భారత షిప్యార్డుల కీలక పాత్రను ప్రస్తావిస్తూ, సముద్ర రంగంలో సాంప్రదాయ సవాళ్లతో పాటు అసాంప్రదాయ ముప్పులు కూడా నిరంతరం పెరుగుతున్నాయని సింగ్ అన్నారు.
“మాదకద్రవ్యాల అక్రమ రవాణా, అక్రమ మత్స్యకారము, మానవ అక్రమ రవాణా, పర్యావరణ నేరాలు, గ్రే-జోన్ సవాళ్లు వంటి అనేక సమస్యలను సముద్రంలో ఎదుర్కొంటున్నాం. ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో షిప్యార్డుల పాత్ర మరింత కీలకమవుతుంది,” అని ఆయన అన్నారు.
దేశ సముద్ర చరిత్ర, నౌకాదళ వారసత్వం మరియు వ్యూహాత్మక దూరదృష్టికి కేంద్రంగా ఉన్న నగరంలో ఉన్న జీఎస్ఎల్, భారత రక్షణ వ్యవస్థలో ప్రధాన స్థంభాలలో ఒకటిగా సముద్ర భద్రత బాధ్యతను మోస్తోందని మంత్రి పేర్కొన్నారు.
భారతదేశం “సక్రియ సముద్ర దేశంగా” ఎదుగుతోందని, హిందూ మహాసముద్ర ప్రాంతంలో స్థిరత్వం, సహకారం మరియు నియమాధారిత వ్యవస్థను నిర్ధారించడంలో దాని పాత్ర నిరంతరం పెరుగుతోందని ఆయన అన్నారు.
రక్షణ రంగంలో సాంకేతికత ప్రాధాన్యం పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో మారుతున్న పరిస్థితులకు అనుగుణంగా మారాల్సిన అవసరం ఉందని, నౌకలను అత్యాధునిక పరికరాలు, ఏఐ-ఆధారిత నిర్వహణ, సైబర్-సురక్షిత వేదికలతో సన్నద్ధం చేయాల్సిన అవసరం ఉందని సింగ్ చెప్పారు. ఈ మార్పులో జీఎస్ఎల్ నాయకత్వాన్ని ప్రదర్శిస్తుందని ఆయన విశ్వాసం వ్యక్తం చేశారు.
“ఒక నౌక కేవలం ఉక్కు, యంత్రాలు, సాంకేతికతల సమ్మేళనం మాత్రమే కాదు. అది ప్రజల విశ్వాసానికి, సాయుధ దళాల అంచనాలు మరియు అవసరాలకు ప్రతీక,” అని ఆయన అన్నారు.
కాలుష్య నియంత్రణ నౌకపై తీర రక్షక దళం ఎక్స్లో తెలిపిన వివరాల ప్రకారం, 60 శాతం కంటే ఎక్కువ స్వదేశీ భాగాలతో జీఎస్ఎల్ నిర్మించిన ఈ 114.5 మీటర్ల, 4,200 టన్నుల నౌక 22 నాట్స్కు పైగా వేగం మరియు 6,000 నాటికల్ మైళ్ల ప్రయాణ సామర్థ్యంతో ఐసీజీ కాలుష్య ప్రతిస్పందన, అగ్నిమాపక, సముద్ర భద్రతా సామర్థ్యాలను గణనీయంగా పెంచుతుంది. ఈ నౌకలో ఆయిల్ ఫింగర్ప్రింటింగ్ యంత్రం, జైరో-స్టెబిలైజ్డ్ స్టాండ్-ఆఫ్ యాక్టివ్ కెమికల్ డిటెక్టర్ వంటి పరికరాలు ఉన్నాయి.
అదేవిధంగా 30 మిమీ CRN-91 గన్, రెండు 12.7 మిమీ స్థిరీకరించిన రిమోట్-కంట్రోల్డ్ గన్స్ (ఇంటిగ్రేటెడ్ ఫైర్ కంట్రోల్ సిస్టమ్లతో), స్వదేశీ ఇంటిగ్రేటెడ్ బ్రిడ్జ్ సిస్టమ్, ఇంటిగ్రేటెడ్ ప్లాట్ఫాం మేనేజ్మెంట్ సిస్టమ్, ఆటోమేటెడ్ పవర్ మేనేజ్మెంట్ సిస్టమ్, షాఫ్ట్ జనరేటర్, సీ బోట్ డావిట్, పీఆర్ బోట్ డావిట్ మరియు అధిక సామర్థ్యం గల బాహ్య అగ్నిమాపక వ్యవస్థ వంటి అత్యాధునిక సాంకేతికతలు ఇందులో ఉన్నాయి.
ఈ నౌక కమిషనింగ్తో భారత్ సముద్ర కాలుష్య ప్రతిస్పందన సామర్థ్యాలు మరింత బలపడతాయని, రక్షణ తయారీలో స్వయం ఆధారితతపై దేశ నిబద్ధతను ఇది మరింత పటిష్టం చేస్తుందని అధికారులు తెలిపారు.
బెల్జియం కోసం హై-టెక్నాలజీ డ్రెడ్జర్ నిర్మాణంలో జీఎస్ఎల్ చేసిన కృషిని ప్రశంసించిన సింగ్, భారత్ను స్వయం ఆధారిత దేశంగా మరియు నికర రక్షణ ఎగుమతిదారుగా తీర్చిదిద్దాలనే లక్ష్యంతో రక్షణ ఎగుమతులను మరింత పెంచాల్సిన అవసరాన్ని కూడా సమర్థించారు.
వర్గం: బ్రేకింగ్ న్యూస్
SEO ట్యాగ్స్: #swadesi, #News, ఐసీజీ ‘సముద్ర ప్రతాప్’, ఆత్మనిర్భర్త, రాజ్నాథ్ సింగ్