OTT ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ಗಳಾದ ನೆಟ್ಫ್ಲಿಕ್ಸ್, ಆಮೆಜಾನ್ ಪ್ರೈಮ್ ಹಾಗೂ ಡಿಸ್ನಿ+ ಹಾಟ್ಸ್ಟಾರ್ನ ವ್ಯಾಪಕ ಉತ್ಥಾನದಿಂದಾಗಿ, ವೆಬ್ ಸಿರಿಯಸ್ಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಕುಳಿತು ಹಲವಾರು ಘಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ನೋಡೋದು ನಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದೆ. ಕ್ಷಣಿಕ ತೃಪ್ತಿ ಮತ್ತು ಪಾರಾಗಲು ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಅವಕಾಶ ಒದಗಿಸಿದರೂ, ತಜ್ಞರು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ನಾಗಾಲೋಟ ನೋಡುವ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ – ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಯುವಕರಲ್ಲಿ – ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಏಳುತ್ತಿರುವ ಅಪಾಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಎಚ್ಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಬಿಂಜ್ ವಾಚಿಂಗ್ ಎಂದರೇನು?
ಒಂದೇ ಬಾರಿ ಅನೇಕ ಎಪಿಸೋಡ್ಗಳು ಅಥವಾ ಒಂದು ಪೂರ್ಣ ಸೀಸನ್ ಅನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ನೋಡುವುದು ಬಿಂಜ್ ವಾಚಿಂಗ್ ಎಂದರ್ಥ. ಸ್ಟಾಟಿಸ್ಟಾ (2024) ಅಧ್ಯಯನದ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತೀಯ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಲ್ಲಿ 73% ಜನ ಕನಿಷ್ಠ ವಾರಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಬಿಂಜ್ ವಾಚಿಂಗ್ ಮಾಡುವುದಾಗಿ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನವರು ಮೂರು ಘಂಟೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಯ ನಿರಂತರವಾಗಿ ವೀಕ್ಷಿಸುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ಕೆಂಪು ಎಚ್ಚರಿಕೆಗೆ ಕಾರಣಗಳು
1. ನಿದ್ರಾಭಂಗ:
- ರಾತ್ರಿ ತಡ ವರೆಗೆ ನೋಡಿದರೆ ನೈಸರ್ಗಿಕ ನಿದ್ರಾ ಚಕ್ರ ವ್ಯತ್ಯಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.
- ಸ್ಕ್ರೀನ್ನ ನೀಲಿ ಬೆಳಕು ಮೆಲಟೋನಿನ್ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಇಳಿಸುತ್ತದೆ; ಇದರಿಂದ ಹಗುरीಗೆಡುತ್ತದೆ.
2. ಆತಂಕ ಮತ್ತು ಡಿಪ್ರೆಶನ್ ಹೆಚ್ಚಳ:
- ಹೃದಯಕಂಪಕಾರಿ ಅಥವಾ ಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಹದಿಗಾರಿ ನೋಡುವುದು ಆತಂಕವನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸಬಹುದು ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು.
- ಒಂದು ಸಿರೀಸ್ ಮುಗಿದ ನಂತರ ಖಾಲಿತನ ಭಾವನೆ ಕಾಣಿಸಬಹುದು, ಇದರಿಂದ ಒತ್ತಡ ಅಥವಾ ಖಿನ್ನತೆ ಉಂಟಾಗಬಹುದು.
3. ಸಮಾಜದಿಂದ ದೂರವಿರುವಿಕೆ:
- ಪರಸ್ಪರ ಸಂವಾದಕ್ಕಿಂತ ಪರದೆ ಮುಂದೆ ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯ ಕಳೆಯುತ್ತಾರೆ.
- ಶಾರೀರಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ; ಇದರಿಂದ ಸಾಮಾಜಿಕ–ಮಾನಸಿಕ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಕುಂದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ನಾವು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಏಕೆ ನೋಡ್ತಿದ್ದೇವೆ?
ನಮ್ಮ ಮೆದುಳಿನ “ಡೋಪಮಿನ್ ಲೂಪ್” ಕಾರಣ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಎಪಿಸೋಡ್ನ ಕ್ಲಿಫ್ಹ್ಯಾಂಗರ್ ಮತ್ತು ಬಹುಮಾನ ಲಕ್ಷ್ಯಿತ ಕಥಾನಕವು ಮೆದುಳಿನ ಸಂತೋಷ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ, ಇದರಿಂದ ಅನೇಕ ಪುನರಾವರ್ತನೆ ಮೂಲಕ ಅಡಿಕ್ಷನ್ ಪದ್ಧತಿಯಾಗುತ್ತದೆ. OTT ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ಗಳು ಇದನ್ನು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಪ್ರದರ್ಶನ ಹಾಗೂ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಶಿಫಾರಸುಗಳ ಮೂಲಕ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತವೆ.
ತಜ್ಞರ ನುಡಿಗಳು
ಮುಂಬೈ ಮೂಲದ ಕ್ಲಿನಿಕಲ್ ಸೈಕೋಲಾಜಿಕಲ್ ತಜ್ಞೆ ಡಾ. ಅರ್ಪಿತಾ ಸೇಥ್ ಅವರು ವಿವರಿಸುವಂತೆ:
“ನಿರಂತರವಾಗಿ ಬಿಂಜ್ ವಾಚಿಂಗ್ ಮಾಡುವುದು ನಿರವರ್ತಿತ ಒತ್ತಡ ಅಥವಾ ಒಂಟಿತನಕ್ಕೆ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಯ ಪರಿಣಾಮವಾಗಬಹುದು. ಅತಿ ಪ್ರಚಾರವಾದರೆ ಇದು ವಾಸ್ತವಿಕತೆಯಿಂದ ದೂರವಿಡುತ್ತದೆ.”
ಮುಂದಣಿಗೆ: ಸಮತೋಲನ ಸಾಧಿಸುವುದು ಹೇಗೆ?
ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವೆಬ್ ಸಿರಿಯಸ್ ತುಳಿತ ಬಿಡಿಸಬೇಕೆಂಬ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ; ಆದರೆ ಮಿತಿಮೀರಿ ಬಳಸಬಾರದು ಎಂಬುದು ಮುಖ್ಯ. ತಜ್ಞರ ಸಲಹೆಗಳು:
- ದಿನಕ್ಕೊಂದು ಗಡಿಪಡಿಯನ್ನು ನಿಗದಿ ಮಾಡಿ.
- ಮಲಗುವ ಮುನ್ನ ನೋಡುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿ.
- ಹಿತವಾದ ಅಥವಾ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಕನ್ಟೆಂಟ್ ಆಯ್ದುಕೊಳ್ಳಿ.
- ಡಿಜಿಟಲ್ ಜಗತ್ತಿಗಿಂತ ಪರಸ್ಪರವ್ಯವಹಾರಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿ.
ಮುಂದೆ ಹೆಜ್ಜೆವೇಕು…
ವೆಬ್ ಸಿರಿಯಸ್ ತೋರಾಟಗಳೂ ಒಂದು ಉತ್ತಮ ಮನರಂಜನೆ ಮತ್ತು ಕಥಾನಕ ಕಲೆ—but ಅತಿ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಇದು ಹಾನಿಕಾರಕವಾಗಲಿದೆ. ಅತ್ಯಧಿಕ ಬಳಕೆ ಚಟವೆನೆಂದಂತೆ ಮಾನಸಿಕ ಕ್ಷೇಮವನ್ನು ಹಾಳುಮಾಡಬಹುದು, ಹೀಗಾಗಿ ಜಾಗೃತತೆ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸಿನ ನಿಯಂತ್ರಣಮಾನ್ಯತೆ ಬಹುಮುಖ್ಯ.
— ನಿಕಿತಾ