ਟੋਕੀਓ, 21 ਜੁਲਾਈ (ਏਪੀ) — ਜਾਪਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸ਼ਿਗੇਰੂ ਇਸ਼ੀਬਾ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਸੱਤਾ ਰੂਪ ਗਠਜੋੜ ਨੂੰ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਹੋਈ ਸੰਸਦੀ ਚੋਣ ਵਿੱਚ 248 ਸੀਟਾਂ ਵਾਲੇ ਉੱਚ ਸਦਨ ਵਿੱਚ ਬਹੁਮਤ ਮਿਲਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲਤਾ ਮਿਲੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਐਨਐਚਕੇ ਪਬਲਿਕ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨੇ ਦੱਸਿਆ। ਇਸ਼ੀਬਾ ਦੀ ਲਿਬਰਲ ਡੈਮੋਕਰੇਟਿਕ ਪਾਰਟੀ (ਐਲਡੀਪੀ) ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਛੋਟੀ ਗਠਜੋੜ ਸਾਥੀ ਕੋਮੇਇਤੋ ਨੂੰ ਬਹੁਮਤ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ 75 ਮੌਜੂਦਾ ਸੀਟਾਂ ਦੇ ਇਲਾਵਾ 50 ਹੋਰ ਸੀਟਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਸੀ। ਪਰ ਹੁਣ ਤੱਕ ਸਿਰਫ 46 ਸੀਟਾਂ ਹੀ ਮਿਲੀਆਂ ਹਨ, ਜਦਕਿ 2 ਹੋਰ ਸੀਟਾਂ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਹੋਣਾ ਬਾਕੀ ਹੈ।
ਇਹ ਹਾਰ ਇਸ਼ੀਬਾ ਦੀ ਗਠਜੋੜ ਲਈ ਇੱਕ ਹੋਰ ਝਟਕਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਉਹ ਅਕਤੂਬਰ ਵਿੱਚ ਹੇਠਲੇ ਸਦਨ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਹਾਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੋਵੇਂ ਸਦਨਾਂ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਸੰਖਿਆ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਗਏ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਜਾਪਾਨ ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਸਥਿਰਤਾ ਹੋਰ ਵਧੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰੀ ਹੈ ਕਿ ਐਲਡੀਪੀ, 1955 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸਥਾਪਨਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦੋਵੇਂ ਸਦਨਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਮਤ ਗੁਆ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
ਹਾਰ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਇਸ਼ੀਬਾ ਨੇ ਅਮਰੀਕੀ ਟੈਰੀਫ਼ ਦੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਵਰਗੀਆਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਅਪਣੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨਿਭਾਉਣ ਅਤੇ ਅਹੁਦੇ ‘ਤੇ ਕਾਇਮ ਰਹਿਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਜਤਾਈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ ਹੀ ਪਾਰਟੀ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇਣ ਜਾਂ ਨਵਾਂ ਗਠਜੋੜੀ ਸਾਥੀ ਲੱਭਣ ਦੇ ਦਬਾਅ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮੈਂ ਨੰਬਰ 1 ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਮੁਖੀ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨਿਭਾਵਾਂਗਾ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਾਂਗਾ।”
ਵੋਟ ਗਿਣਤੀ: ਇਸ਼ੀਬਾ ਨੇ ਬਹੁਤ ਨਿਮਣੀ ਉਮੀਦ ਰਖੀ ਸੀ — ਸਿਰਫ 125 ਸੀਟਾਂ ਦੇ ਆਮ ਬਹੁਮਤ ਦੀ। ਜਿਸਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਐਲਡੀਪੀ ਅਤੇ ਕੋਮੇਇਤੋ ਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ 75 ਮੌਜੂਦਾ ਸੀਟਾਂ ਦੇ ਇਲਾਵਾ 50 ਹੋਰ ਜਿੱਤਣੀਆਂ ਪੈਂਦੀਆਂ।
ਐਗਜ਼ਿਟ ਪੋਲ ਨਤੀਜੇ ਜੋ ਰਵਿਵਾਰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਵੋਟਿੰਗ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਣ ਦੇ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਜਾਰੀ ਹੋਏ, ਉਹ ਇਸ਼ੀਬਾ ਦੀ ਗਠਜੋੜ ਲਈ ਵੱਡਾ ਝਟਕਾ ਸਾਬਤ ਹੋਏ।
ਇਸ਼ੀਬਾ ਦਾ ਟਿਕੇ ਰਹਿਣ ਦਾ ਵਾਅਦਾ: ਐਲਡੀਪੀ ਨੇ ਅਕੇਲੇ 38 ਸੀਟਾਂ ਜਿੱਤੀਆਂ, ਜੋ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਐਗਜ਼ਿਟ ਪੋਲ ਦੀਆਂ 32 ਸੀਟਾਂ ਦੀ ਅਗਾਊਂ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਸੀ, ਅਤੇ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ (ਜਿਸ ਨੂੰ ਡਾਇਟ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਵਿੱਚ ਅਜੇ ਵੀ ਨੰਬਰ 1 ਪਾਰਟੀ ਹੈ।
ਇਸ਼ੀਬਾ ਨੇ ਐਨਐਚਕੇ ਨਾਲ ਲਾਈਵ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ, “ਇਹ ਇਕ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹਾਲਤ ਹੈ। ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ ਨਿਮਰਤਾ ਅਤੇ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨਾਲ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।” ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾੜੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਦਾ ਕਾਰਣ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀਆਂ ਮਹਿੰਗਾਈ ਰੋਕੂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਅਜੇ ਤੱਕ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚੀਆਂ।
ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾੜੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਤੁਰੰਤ ਤਬਦੀਲੀ ਨਹੀਂ ਆਵੇਗੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉੱਚ ਸਦਨ ਕੋਲ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਘਾਟ ਦੀ ਮਤਾ ਲਿਆਂਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਪਰ ਇਸ ਨਾਲ ਇਸ਼ੀਬਾ ਦੀ ਆਗੂਈ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸਥਿਰਤਾ ਉੱਤੇ ਸ਼ੱਕ-ਸੁਭੇ ਵਧ ਜਾਣਗੇ।
ਆਰਥਿਕ ਚਿੰਤਾਵਾਂ: ਚੜ੍ਹਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ, ਥੱਲੇ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਆਮਦਨੀਆਂ ਅਤੇ ਭਾਰੀ ਸਮਾਜਿਕ ਭਲਾਈ ਦੇ ਭੁਗਤਾਨ ਵੋਟਰਾਂ ਲਈ ਮੁੱਖ ਮੁੱਦੇ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਿਵਾਸੀਆਂ ਅਤੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਵੱਲ ਸਖ਼ਤ ਰੁਖ ਵੀ ਚੋਣ ਮੁੱਦੇ ਵਜੋਂ ਉਭਰਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਉੱਜਾੜੇ-ਸੱਜੇ ਪੱਖੀ ਲੋਕਪ੍ਰਿਯ ਪਾਰਟੀ ਅੱਗੇ ਆਈ।
ਇਹ ਵੋਟਿੰਗ ਅਕਤੂਬਰ ਵਿੱਚ ਹੇਠਲੇ ਸਦਨ ਵਿੱਚ ਗਠਜੋੜ ਦੀ ਹਾਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਈ ਹੈ। ਕੋਰਅਪਸ਼ਨ ਸਕੈਂਡਲਾਂ ਅਤੇ ਅਲੋਕਪ੍ਰਿਯ ਨੀਤੀਆਂ ਕਾਰਨ ਇਸ਼ੀਬਾ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਵਿਰੋਧੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਨਾਲ ਤਲਖ਼ ਸਮਝੌਤੇ ਕਰਣੇ ਪਏ ਹਨ। ਇਹ ਮਹਿੰਗਾਈ ਰੋਕਣ ਲਈ ਲਾਜ਼ਮੀ ਕਦਮ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਚਾਵਲ ਅਤੇ ਘਟਦੇ ਤਨਖਾਹਾਂ ‘ਤੇ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੀ।
ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਨਾਲ ਵਪਾਰ ਗੱਲਬਾਤ: ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਵੱਲੋਂ ਜਾਪਾਨੀ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਗੱਡੀਆਂ ਅਤੇ ਚਾਵਲ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਨਹੀਂ ਹੋਣ ‘ਤੇ ਗੁੱਸਾ ਜਤਾਇਆ ਗਿਆ। 1 ਅਗਸਤ ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਣ ਵਾਲਾ 25% ਟੈਰੀਫ਼ ਇਸ਼ੀਬਾ ਲਈ ਹੋਰ ਇੱਕ ਝਟਕਾ ਹੈ।
ਪੋਪੁਲਿਜ਼ਮ ਦਾ ਉਤਸ਼ਾਹ: ਨਿਰਾਸ਼ ਵੋਟਰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਨਵੀਆਂ ਲੋਕਪ੍ਰਿਯ ਪਾਰਟੀਆਂ ਵੱਲ ਮੁੜ ਰਹੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਮੁੱਖ 8 ਵਿਰੋਧੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਇਕੱਠਾ ਮੰਚ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹੀਆਂ।
ਨਵੀਂ ਉਭਰੀ ਪਾਰਟੀ ਸੰਸੇਇਤੋ (Sanseito) ਵਿਦੇਸ਼ੀਆਂ ਵਿਰੋਧੀ ਰੁਖ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ — “Japanese First” ਮੰਚ ਰਾਹੀਂ ਨਵੀਂ ਏਜੰਸੀ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨੀਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲੇ। ਇਹ ਪਾਰਟੀ ਵੈਕਸੀਨ ਵਿਰੋਧੀ, ਗਲੋਬਲਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਵਿਰੋਧੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਲਿੰਗ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਮੁੱਖ ਵਿਰੋਧੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ Constitutional Democratic Party of Japan (CDPJ), DPP ਅਤੇ Sanseito ਨੇ ਐਲਡੀਪੀ ਦੀ ਹਾਨੀ ਦਾ ਲਾਭ ਚੁੱਕਿਆ। ਐਗਜ਼ਿਟ ਪੋਲ ਮੁਤਾਬਕ, ਸੀਡੀਪੀਜੇ ਨੂੰ 26 ਸੀਟਾਂ, ਡੀਪੀਪੀ ਨੂੰ 4 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੇ 17 ਸੀਟਾਂ, ਅਤੇ ਸੰਸੇਇਤੋ ਨੂੰ 1 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੇ 16 ਸੀਟਾਂ ਮਿਲਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।
ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਿਰੋਧੀ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਨਾਲ ਗਠਜੋੜ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ। ਸੀਡੀਪੀਜੇ ਦੇ ਆਗੂ ਯੋਸ਼ੀਹਿਕੋ ਨੋਡਾ ਨੇ ਐਨਐਚਕੇ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਥਮਿਕਤਾ ਵਿਰੋਧੀ ਪੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਂਝ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਹੈ।
ਚੋਣ ਅਭਿਆਨ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਿਰੋਧੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਫੈਲਾਅ ਨੇ ਮਨੁੱਖੀ ਹੱਕਾਂ ਦੇ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਵਿਰੋਧ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਿਵਾਸੀਆਂ ਵਿੱਚ ਚਿੰਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।