नवी दिल्ली, जुलै ३० (PTI) — परराष्ट्र मंत्री एस. जयशंकर यांनी बुधवारी राज्यसभेत काँग्रेस नेते राहुल गांधी यांच्यावर अप्रत्यक्ष टीका करत त्यांना “चायना-गुरु” असे संबोधले. त्यांनी असा आरोप केला की काही लोकांना चीनबद्दलचे ज्ञान बीजिंग ऑलिम्पिकमध्ये उपस्थित राहून आणि चीनी राजदूतांकडून खास ट्युशन्स घेऊन मिळाले आहे.
जयशंकर यांनी स्पष्ट केले की त्यांनी अलीकडेच्या चीन भेटीत कोणतीही गुप्त बैठक किंवा करार केले नाहीत. त्यांनी दहशतवाद, तणाव कमी करणे, व्यापार आणि परस्पर हितसंबंधांवर चर्चा केली.
राहुल गांधी आणि सोनिया गांधी यांनी २००८ मध्ये बीजिंग ऑलिम्पिकमध्ये विशेष पाहुणे म्हणून हजेरी लावली होती.
जयशंकर म्हणाले की पाकिस्तान आणि चीनमधील सहकार्य १९६० च्या दशकात सुरू झाले होते, पण भारतातील आधीच्या सरकारांनी योग्य प्रतिसाद दिला नाही.
ते म्हणाले की काहीजण चीन-पाकिस्तान युतीवर भाष्य करत आहेत आणि माझ्यावर चीनबाबत पुरेसे पावले न उचलल्याचा आरोप करत आहेत, जरी मी ४१ वर्षे परराष्ट्र सेवेत होतो आणि चीनमधील सर्वात दीर्घकाळ सेवा करणारा भारतीय राजदूत आहे.
“पण आता ‘चायना-गुरु’ आलेत, आणि एक साहेब माझ्यासमोर बसले आहेत, ज्यांचे चीनप्रेम इतके आहे की त्यांनी भारत आणि चीन यांच्यात ‘चिंडिया’ करार केला. त्यांना चीनची खूपच आस्था होती.”
“यांच्याशिवाय दुसरे एक ‘चायना-गुरु’ आहेत. मी ऑलिम्पिकमध्ये जाऊन चीनचे शिक्षण घेतले नाही, कारण मला आमंत्रण नव्हते आणि मी ‘विशेष’ व्यक्ती नव्हतो. काही लोकांनी तिथे जाऊन फक्त चीनी लोकांनाच नाही, तर इतरांनाही भेटलं,” असे त्यांनी सांगितले.
‘चिंडिया’ ही संज्ञा काँग्रेस नेते जयराम रमेश यांनी मांडली होती, ज्यांनी म्हटलं होतं, “चिंडिया ही अजूनही सशक्त संकल्पना आहे.”
जयशंकर म्हणाले, “ऑलिम्पिक क्लासरूममध्ये काही गोष्टी शिकवल्या जात नाहीत, म्हणून मग घरी बोलावून चीनी राजदूतांकडून खास ट्युशन्स घ्याव्या लागतात.”
“हा ‘चायना-गुरु’ म्हणतो की चीन आणि पाकिस्तान एकमेकांच्या खूप जवळ आले आहेत — ही वस्तुस्थिती आहे. ते एकत्र आले कारण आपण PoK सोडले,” असे जयशंकर यांनी नमूद केले.
“तुम्ही म्हणता की हा इशारा आहे… पण मग इतिहासाच्या वर्गात झोपले होते का? चीन-पाकिस्तान धोरणात्मक भागीदारी UPA सरकारच्या काळात वाढली, कारण त्यावेळी चीनी कंपन्यांना भारतात गुंतवणुकीसाठी आमंत्रण देण्यात आले.”
राष्ट्रीय सुरक्षेबद्दल विरोधकांकडून विचारल्या जाणाऱ्या प्रश्नांवर जयशंकर म्हणाले की, गेल्या २० वर्षांतील समुद्री क्षेत्रातील भारताचे सर्वात मोठे नुकसान म्हणजे श्रीलंकेतील हंबनटोटा बंदरावर चीनचा ताबा, पण त्यावेळी कोणतीही कारवाई झाली नाही.
“हे ‘चायना-गुरु’ आम्हाला चीनबाबत व्याख्यान देतात. पण त्यांना हे समजायला हवे की हे सर्व त्यांच्या काळात घडले आहे,” असा आरोप त्यांनी केला.
आपल्या अलीकडील चीन भेटीबद्दल ते म्हणाले, “मी जी चर्चा केली, ती सर्व सार्वजनिकरित्या पारदर्शक होती — दहशतवाद, तणाव घटवणे, आणि चीनने लादलेले व्यापार निर्बंध यावर चर्चा झाली.”
“माझ्या चर्चेचा आधार तीन परस्परांवर होता — परस्पर आदर, परस्पर हितसंबंध आणि परस्पर संवेदनशीलता.”
“इतर काही लोकांप्रमाणे मी कोणतेही गुप्त व्यवहार किंवा भेटी घेतल्या नाहीत. ती केवळ ऑलिम्पिकला जाणारे आणि ‘चायना-गुरु’ असलेले लोक करतात. सामान्य लोक तसं करत नाहीत,” असे परराष्ट्र मंत्र्यांनी स्पष्ट केले.
जयशंकर यांच्यावर चीनबाबत कमी बोलल्याचा आणि सीमावाद असूनही नरम भूमिका घेतल्याचा आरोप विरोधकांनी केला आहे. (PTI)